{"id":5894,"date":"2019-12-05T12:31:48","date_gmt":"2019-12-05T12:31:48","guid":{"rendered":"http:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/?page_id=5894"},"modified":"2020-01-21T16:57:26","modified_gmt":"2020-01-21T16:57:26","slug":"the-dolgellau-gold-belt","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/cy\/the-dolgellau-gold-belt\/","title":{"rendered":"Cadwyn Aur Dolgellau"},"content":{"rendered":"<p><strong><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"cy-GB\">Ymgynullodd aelodau ac ymwelwyr yng Nghapel Peniel ar Ddydd Iau 21ain Dachwedd 2019 i wrando ar Dr Ron Callender (FRPS) yn rhannu ei arbenigedd eang ar y pwnc o fwyngloddio am aur yng Ngogledd Cymru. Canolbwyntiodd ei sgwrs ar \u201cGadwyn Aur Dolgellau\u201d.<\/span><\/span><\/strong><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"cy-GB\">Gwariodd Dr Callender rhan helaeth o\u2019i fywyd gweithiol fel gwyddonydd gydag Unilever, ond yn 1983 pan drosglwyddodd i labordy ymchwil Port Sunlight, ymwelodd \u00e2 Gogledd Cymru i olchi aur trwy badell, yn y bryniau. Ar \u00f4l ymddeol, astudiodd am radd mewn hanes y bedwaredd ganrif ar bymtheg ac yna gwariodd 5 mlynedd yn cyfarwyddo ymchwil archeolegol ar y Rhuthr am Aur yn yr Alban yn 1869.Ar yr un pryd trodd ei sylw at fwyngloddiau Gogledd Cymru ac mae wedi cyhoeddi yn eang ar y pwnc.<\/span><\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"cy-GB\">Dechreuodd y sgwrs gyda Dr Callender yn arddangos map .Mae mwyngloddiau Cadwyn Aur Dolgellau yn dechrau yn y Bermo a dilyn glan ogleddol afon Mawddach hyn at Llanelltyd. Ceir mwyngloddiau pellach ar Fynydd Garn, ger Ganllwyd a hefyd ger y Fawddach yng nghoedwig Coed y Brenin, gyda dwy allgraig (outliers) ar y ffordd i\u2019r Bala.<\/span><\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"cy-GB\">Mae gan fwyngloddio am gopr a phlwm hanes hir yng Ngogledd Cymru, yn dyddio\u2019n \u00f4l at oes y Rhufeiniaid. Cafwyd hyd i\u2019r aur cyntaf yng Nghwmheisian Dwyreiniol yn 1853 a chafwyd fod llawer o\u2019r mwyngloddiau a gynhyrchodd gopr a phlwm, yn cynnwys aur, yn y pen draw. Rhoddodd ein siaradwr mewnwelediadau hudolus i lawer o\u2019r mwyngloddiau hyn, gan gynnwys rhai adnabyddus fel Clogau a Thrawsfynydd sy\u2019n dal i gynhyrchu aur. Gwelodd ail hanner y bedwaredd ganrif ar bymtheg benllanw cynhyrchu i fwyngloddiau aur Gogledd Cymru ac roedd y sgwrs yn cynnwys lluniau o du fewn i\u2019r mwyngloddiau, ynghyd \u00e2 pheiriannau mathru a mwyndoddi. Mae ein siaradwr yn dynnwr lluniau talentog ac roedd rhai o luniau o du fewn i\u2019r mwyngloddiau yn drawiadol.<\/span><\/span><\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-5897\" src=\"http:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/20191121_194159b-300x224.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"224\" srcset=\"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/20191121_194159b-300x224.jpg 300w, https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/20191121_194159b-768x574.jpg 768w, https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/20191121_194159b-1024x765.jpg 1024w, https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/20191121_194159b.jpg 1501w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"cy-GB\">Clywsom am dechnegau lleoli ac adennill aur gyda syanid (cyanide) ac arian byw (mercury),ynghyd \u00e2\u2019r broses arnofiad olew (oil flotation) a ddatblygwyd ym Mwynglawdd Glasdir fel dull saff o adennill aur allan o\u2019r graean sy\u2019n dal aur. Mae\u2019r dull yma yn dal i\u2019w ddefnyddio yn UDA. Cawsom ein cyflwyno i ddau gymeriad allan o hanes diweddar o fwyngloddio am aur yn lleol, sef Hugh Pugh a Jack Williams.<\/span><\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"cy-GB\">Cwblhaodd Dr Callender ei sgwrs trwy ddangos inni gofiannau a gyflenwodd ar fwyngloddiau Foel, Cefn Coch , Berth Lwyd a Chwmheisian. Yna fe atebodd gwestiynau gan gynnwys os yw\u2019n bosibl adnabod tarddiad yr aur. Yn rhyfeddol, yr ateb oedd \u201dIe\u201d. Mae gan aur o ardal arbennig \u201c\u00f4l bysedd\u201d unigryw ac mae\u2019n bosibl adnabod aur o Ogledd Cymru.<\/span><\/span><\/p>\n<div id=\"attachment_5898\" style=\"width: 310px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-5898\" class=\"size-medium wp-image-5898\" src=\"http:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/20191121_203422b-300x199.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"199\" srcset=\"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/20191121_203422b-300x199.jpg 300w, https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/20191121_203422b-768x508.jpg 768w, https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/20191121_203422b-1024x678.jpg 1024w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><p id=\"caption-attachment-5898\" class=\"wp-caption-text\">Dr Ron Callender<\/p><\/div>\n<p><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"cy-GB\">Sgwrs ddiddorol ac addysgol ac fe werthfawrogodd y gynulleidfa cael arbenigwr o fri fel siaradwr.<\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"right\"><a name=\"_GoBack\"><\/a><span lang=\"cy-GB\">Addasiad o adroddiad Diane Williams<\/span><\/p>\n<p><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ymgynullodd aelodau ac ymwelwyr yng Nghapel Peniel ar Ddydd Iau 21ain Dachwedd 2019 i wrando ar Dr Ron Callender (FRPS) yn rhannu ei arbenigedd eang ar y pwnc o fwyngloddio am aur yng Ngogledd Cymru. Canolbwyntiodd ei sgwrs ar \u201cGadwyn Aur Dolgellau\u201d. Gwariodd Dr Callender rhan helaeth o\u2019i fywyd gweithiol fel gwyddonydd gydag Unilever, ond [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_acf_changed":false,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"class_list":["post-5894","page","type-page","status-publish","hentry"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v26.6 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Cadwyn Aur Dolgellau - Deganwy History<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/cy\/the-dolgellau-gold-belt\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Cadwyn Aur Dolgellau - Deganwy History\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Ymgynullodd aelodau ac ymwelwyr yng Nghapel Peniel ar Ddydd Iau 21ain Dachwedd 2019 i wrando ar Dr Ron Callender (FRPS) yn rhannu ei arbenigedd eang ar y pwnc o fwyngloddio am aur yng Ngogledd Cymru. Canolbwyntiodd ei sgwrs ar \u201cGadwyn Aur Dolgellau\u201d. Gwariodd Dr Callender rhan helaeth o\u2019i fywyd gweithiol fel gwyddonydd gydag Unilever, ond [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/the-dolgellau-gold-belt\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Deganwy History\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2020-01-21T16:57:26+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"http:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/20191121_194159b-300x224.jpg\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"5 munud\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/the-dolgellau-gold-belt\/\",\"url\":\"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/the-dolgellau-gold-belt\/\",\"name\":\"Cadwyn Aur Dolgellau - Deganwy History\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/the-dolgellau-gold-belt\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/the-dolgellau-gold-belt\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"http:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/20191121_194159b-300x224.jpg\",\"datePublished\":\"2019-12-05T12:31:48+00:00\",\"dateModified\":\"2020-01-21T16:57:26+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/the-dolgellau-gold-belt\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"cy\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/the-dolgellau-gold-belt\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"cy\",\"@id\":\"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/the-dolgellau-gold-belt\/#primaryimage\",\"url\":\"http:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/20191121_194159b-300x224.jpg\",\"contentUrl\":\"http:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/20191121_194159b-300x224.jpg\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/the-dolgellau-gold-belt\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"The Dolgellau Gold Belt\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/#website\",\"url\":\"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/\",\"name\":\"Deganwy History\",\"description\":\"Just another WordPress site\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"cy\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Cadwyn Aur Dolgellau - Deganwy History","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/cy\/the-dolgellau-gold-belt\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Cadwyn Aur Dolgellau - Deganwy History","og_description":"Ymgynullodd aelodau ac ymwelwyr yng Nghapel Peniel ar Ddydd Iau 21ain Dachwedd 2019 i wrando ar Dr Ron Callender (FRPS) yn rhannu ei arbenigedd eang ar y pwnc o fwyngloddio am aur yng Ngogledd Cymru. Canolbwyntiodd ei sgwrs ar \u201cGadwyn Aur Dolgellau\u201d. Gwariodd Dr Callender rhan helaeth o\u2019i fywyd gweithiol fel gwyddonydd gydag Unilever, ond [&hellip;]","og_url":"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/the-dolgellau-gold-belt\/","og_site_name":"Deganwy History","article_modified_time":"2020-01-21T16:57:26+00:00","og_image":[{"url":"http:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/20191121_194159b-300x224.jpg","type":"","width":"","height":""}],"twitter_misc":{"Est. reading time":"5 munud"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/the-dolgellau-gold-belt\/","url":"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/the-dolgellau-gold-belt\/","name":"Cadwyn Aur Dolgellau - Deganwy History","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/the-dolgellau-gold-belt\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/the-dolgellau-gold-belt\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"http:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/20191121_194159b-300x224.jpg","datePublished":"2019-12-05T12:31:48+00:00","dateModified":"2020-01-21T16:57:26+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/the-dolgellau-gold-belt\/#breadcrumb"},"inLanguage":"cy","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/the-dolgellau-gold-belt\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"cy","@id":"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/the-dolgellau-gold-belt\/#primaryimage","url":"http:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/20191121_194159b-300x224.jpg","contentUrl":"http:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/20191121_194159b-300x224.jpg"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/the-dolgellau-gold-belt\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"The Dolgellau Gold Belt"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/#website","url":"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/","name":"Deganwy History","description":"Just another WordPress site","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"cy"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/5894","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5894"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/5894\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5950,"href":"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/5894\/revisions\/5950"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.deganwyhistory.co.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5894"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}