Pigion Hanes 2026
Ar ddydd Iau 19eg Chwefror, cafodd Grŵp Hanes Deganwy noson Darnau Hanes gwahanol. Fel sy’n arferol ar gyfer noson y Darnau Hanes, rhoddodd siaradwyr sgyrsiau ar bynciau y maent wedi’u hymchwilio iddynt neu sydd â chysylltiadau uniongyrchol â nhw. Y gwahaniaeth eleni oedd ein bod wrth ein bodd yn cael adran gerddorol i ategu ein noson.
Ein sgwrs gyntaf oedd gan Diane Williams o’r enw Menywod Conwy. Dywedodd Diane wrthym am sawl menyw o Gonwy a oedd wedi cyfrannu at Gonwy naill ai o ran diwylliant a/neu wleidyddiaeth. Cliciwch ar y ddolen i ddarllen am Fenywod Conwy.
Ein hail sgwrs oedd Aur mewn Guano gan Trefor Price. Mae Trefor a’i wraig wedi ymweld â Periw nifer o weithiau ac yn 2024 ymwelasant â Pharc Cenedlaethol Paracas lle cychwynnodd rhai adeiladau ar Ynysoedd Chincha rywfaint o ymchwil pan ddychwelasant adref. Cliciwch ar y ddolen ganlynol i ddarllen mwy am Aur mewn Guano.
Y drydedd eitem oedd adran gerddorol gan Paula a Hazel, dau gerddor lleol. Mae Paula wedi dilyn rhai o sgyrsiau’r grŵp hanes ac wedi cael ei hysbrydoli i ysgrifennu caneuon am Gonwy a’i phobl. Roedd y gân gyntaf yn ymwneud â thref Conwy, ei chastell, y jac y dôs a’r pysgod wystrys. Roedd yr ail gân yn deyrnged i Gwladys Roberts a’i bywyd yn cynaeafu cregyn gleision yn afon Conwy. Roedd y gân olaf yn ymwneud â llongddrylliad oddi ar Ynysoedd y Moelrhoniaid, Ynys Môn, ac Evan Thomas a oedd yn adnabyddus am ei waith fel gosodwr esgyrn. Mae plac marmor yn gorwedd y tu mewn i eglwys Llanfairynghornwy ar ôl i Evan drin gwraig yr Arglwydd Bulkley yn llwyddiannus.
Evan Thomas, Bonesetter
Diolch i Diane a Trefor am eich sgyrsiau addysgiadol iawn a diolch arbennig i Paula a Hazel am ein diddanu gyda’ch caneuon, a fydd, rwy’n deall, ar gael ar CD yn y dyfodol agos, wedi’u rhyddhau o dan eu henw llwyfan Darwish a Mary. I glywed “pigion” o’u cerddoriaeth cliciwch ar y ddolen hon:
https://www.facebook.com/share/r/1D5NE6kGFj/
Latest Research